1 april (aprilgrap)

Op 1 april draait alles om de grap. Wie erin trapt, is de aprilgek. De eerstvolgende 1 april is op donderdag 1 april. Het is geen officiële feestdag en je hoeft er niet voor vrij te zijn, maar kranten, omroepen, bedrijven en collega’s verzinnen op deze dag graag iets waar je net niet op komt.

Waar komt de aprilgrap vandaan?

Niemand weet het zeker. Een bekende verklaring noemt de invoering van de Gregoriaanse kalender in Frankrijk in de zestiende eeuw. Het nieuwe jaar verhuisde toen van 1 april naar 1 januari, en wie dat niet doorhad, werd uitgelachen met een nepcadeau of een nepuitnodiging. Historici vinden die uitleg onzeker, omdat er weinig bewijs voor is. De Fransen kennen op 1 april wel de poisson d’avril, de aprilvis, waarbij kinderen een papieren visje op iemands rug plakken. Wat wel vaststaat, is dat de gewoonte al eeuwen oud is en door heel West-Europa wordt gevolgd.

Den Briel, 1572

In Nederland heeft 1 april ook een serieuze kant. Op 1 april 1572 veroverden de Watergeuzen Den Briel op de Spanjaarden, een belangrijk begin van de Tachtigjarige Oorlog. Daar komt het rijmpje vandaan: op 1 april verloor Alva zijn bril. Het werd een echte aprilgrap in de geschiedenis, want de Spaanse bevelhebber had de stad niet goed bewaakt.

Een aprilgrap die je ziet aankomen

Een goede aprilgrap is geloofwaardig, zonder dat iemand schade lijdt. Veel bedrijven doen mee met een verzonnen product of een nepaankondiging. Wie een bericht leest dat te mooi of te gek is om waar te zijn, kijkt het best even naar de datum. Volgens de traditie mag een grap alleen in de ochtend. Wie na twaalven nog iets probeert, is zelf de gek. Wat je liever niet doet: grappen die geld kosten, angst aanjagen of de hulpdiensten bellen.

Meer over april

Wat er die maand verder speelt, staat op de pagina april.